Cách nấu gạo lứt bằng nồi cơm điện mềm dẻo

Gạo lứt được nhiều gia đình chọn thay cơm trắng vì giữ được lớp cám giàu chất xơ và vitamin nhóm B, tốt cho người ăn kiêng hay kiểm soát đường huyết. Nhưng không ít người gặp phải tình huống cơm ra lò cứng, sượng hoặc khô ráp, ăn không ngon miệng như mong đợi. Thật ra chỉ cần đúng tỷ lệ nước và thời gian ngâm, nồi cơm điện ở nhà vẫn nấu được gạo lứt mềm dẻo như ý. Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn từng bước cụ thể để bạn áp dụng ngay. 

Gạo lứt là gì? Vì sao khó nấu hơn gạo trắng?

Gạo lứt là loại gạo chỉ mới được xay bỏ lớp vỏ trấu bên ngoài, còn giữ nguyên lớp cám và mầm gạo. Đây chính là phần chứa nhiều chất xơ, vitamin nhóm B và khoáng chất mà gạo trắng đã mất đi trong quá trình xát trắng.

Cũng vì giữ lại lớp cám này mà gạo lứt khó nấu hơn hẳn gạo trắng thông thường. Lớp cám có cấu trúc khá dày và cứng, đóng vai trò như một lớp áo giáp bao quanh hạt gạo, khiến nước khó thấm vào bên trong để làm mềm tinh bột. Kết quả là nếu nấu theo cách thông thường như gạo trắng, gạo lứt thường bị:

• Cứng, sượng ở phần lõi dù bên ngoài đã chín
• Khô ráp, thiếu độ dẻo tự nhiên
• Thời gian chín lâu hơn gạo trắng từ 1,5 đến 2 lần

Hiểu được đặc điểm này là bước đầu tiên để biết cách nấu gạo lứt bằng nồi cơm điện sao cho đúng, thay vì áp dụng y nguyên công thức của gạo trắng.

Hạt gạo lứt nguyên cám giàu dinh dưỡng (Nguồn: Internet)

Chuẩn bị trước khi nấu

Trước khi bắt tay vào nấu, khâu chuẩn bị gạo ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cơm thành phẩm. Ba yếu tố cần chú ý là chọn gạo, vo gạo và thời gian ngâm.

Cách chọn gạo lứt ngon

Gạo lứt ngon thường có hạt đều màu, không lẫn nhiều hạt gãy vụn hay sâu mọt. 

Nên ưu tiên gạo lứt còn mới, đóng gói kín, có ghi rõ ngày sản xuất vì gạo lứt chứa dầu trong lớp cám nên dễ bị hôi dầu, ôi mùi nếu để lâu ở điều kiện không kín khí. 

Với người mới bắt đầu ăn gạo lứt, có thể chọn gạo lứt hạt ngắn vì mềm dẻo hơn so với gạo lứt hạt dài.

Cách chọn gạo lứt ngon để nấu bằng nồi cơm điện (Nguồn: Internet)

Vo gạo đúng cách

Khác với gạo trắng, gạo lứt không cần vo quá kỹ vì lớp cám bên ngoài chứa nhiều dưỡng chất, vo mạnh tay và nhiều lần sẽ làm mất đi phần dinh dưỡng này. 

Chỉ cần vo nhẹ nhàng 1-2 lần với nước sạch để loại bỏ bụi bẩn và tạp chất bám bên ngoài, sau đó chắt bỏ nước vo là đủ.

Vo gạo lứt đúng cách trước khi nấu (Nguồn: Internet)

Thời gian ngâm gạo

Đây là bước quan trọng nhất quyết định cơm gạo lứt có mềm dẻo hay không. Ngâm gạo giúp nước có thời gian thấm qua lớp cám cứng, làm mềm cấu trúc hạt gạo trước khi nấu.

• Ngâm bằng nước ấm khoảng 30-40 độ C: cần khoảng 4-6 tiếng
• Ngâm bằng nước ở nhiệt độ thường: nên ngâm qua đêm, khoảng 8-12 tiếng
• Nếu không đủ thời gian, tối thiểu cũng nên ngâm gạo ít nhất 2 tiếng trước khi nấu

Sau khi ngâm đủ thời gian, chắt bỏ nước ngâm trước khi cho gạo vào nồi để nấu.

Tỷ lệ nước và gạo chuẩn

Tỷ lệ nước là yếu tố quyết định trực tiếp đến độ mềm hay khô của cơm gạo lứt. Vì hạt gạo lứt cứng hơn gạo trắng, lượng nước cần dùng cũng nhiều hơn để đảm bảo cơm chín đều và mềm dẻo.

Một nguyên tắc chung là tỷ lệ nước cho gạo lứt thường cao hơn gạo trắng khoảng 25-30%. Bảng dưới đây là tỷ lệ tham khảo phổ biến:

Lưu ý quan trọng: nên đong nước theo lượng gạo trước khi ngâm, không phải sau khi ngâm. Trong quá trình ngâm, hạt gạo đã hút một phần nước nên nếu đong nước dựa trên lượng gạo sau ngâm, cơm dễ bị nhão hoặc thiếu nước khi nấu.

Các bước nấu gạo lứt bằng nồi cơm điện

Sau khi đã chuẩn bị gạo và canh đúng tỷ lệ nước, phần nấu thực tế khá đơn giản, chỉ cần thực hiện đúng thứ tự các bước sau.

Bước 1: Cho gạo và nước vào nồi

Cho gạo đã ngâm và chắt ráo nước vào lòng nồi, sau đó đong nước theo tỷ lệ đã tính ở phần trên. Dùng tay hoặc muỗng dàn đều mặt gạo để nồi nấu chín đồng đều hơn.

Cho gạo lứt và nước vào nồi cơm điện (Nguồn: Internet)

Bước 2: Chọn chế độ nấu phù hợp

Nếu nồi cơm điện có chế độ nấu gạo lứt riêng, nên ưu tiên chọn chế độ này thay vì chế độ nấu gạo trắng thông thường. 

Chế độ chuyên dụng đã được thiết lập sẵn về nhiệt độ và thời gian phù hợp với đặc tính của gạo lứt. 

Với nồi không có chế độ riêng, có thể dùng chế độ nấu chậm hoặc kéo dài thời gian nấu hơn so với nấu gạo trắng.

Chọn chế độ nấu gạo lứt trên nồi cơm điện (Nguồn: Internet)

Bước 3: Ủ cơm sau khi chín 10-15 phút

Sau khi nồi báo chín và chuyển sang chế độ giữ ấm, không nên mở nắp ngay. Để cơm ủ thêm 10-15 phút giúp hơi nước phân bố đều, hạt cơm mềm và dẻo hơn.

Ủ cơm gạo lứt sau khi nấu giúp cơm mềm hơn (Nguồn: Internet)

Bước 4: Xới cơm, hoàn thành

Dùng muỗng xới nhẹ nhàng từ dưới lên để cơm tơi đều, tránh làm nát hạt gạo. Lúc này cơm gạo lứt đã sẵn sàng để dùng.

Xới cơm gạo lứt sau khi nấu chín (Nguồn: Internet)

Mẹo giúp cơm gạo lứt mềm dẻo, không bị khô cứng

Ngoài việc tuân thủ đúng tỷ lệ nước và các bước nấu, một vài chi tiết nhỏ trong quá trình nấu cũng ảnh hưởng không kém đến chất lượng cơm thành phẩm.

• Không mở nắp giữa chừng khi đang nấu, vì việc này làm thất thoát hơi nước và nhiệt, khiến cơm dễ bị sượng
• Ngâm đủ thời gian như đã hướng dẫn ở phần trên, đây là yếu tố ảnh hưởng lớn nhất đến độ mềm của cơm
• Có thể trộn thêm hạt sen, đậu đỏ hoặc các loại đậu khác để tăng dinh dưỡng và giúp cơm có vị bùi, đỡ khô hơn khi ăn riêng gạo lứt

Mẹo nấu gạo lứt bằng nồi cơm điện không bị khô cứng (Nguồn: Internet)

Xem thêm: 

• Cách nấu cơm ngon bằng nồi cơm Nhật từ A đến Z
• Cách nấu xôi bằng nồi cơm điện dẻo thơm, không nhão

Nấu gạo lứt bằng nồi cơm điện Zojirushi có gì khác biệt?

Với những gia đình nấu gạo lứt thường xuyên, một chiếc nồi cơm điện có chế độ nấu chuyên biệt sẽ giúp việc canh tỷ lệ nước và thời gian trở nên đơn giản hơn nhiều, thay vì phải tự ước lượng thủ công mỗi lần nấu.

Các dòng nồi cơm điện Zojirushi hiện có tại zojirushivietnam.vn phần lớn được trang bị thực đơn nấu ăn dinh dưỡng riêng cho gạo lứt, trong đó một số dòng cao tần IH còn có thêm chế độ gạo lứt GABA. Dưới đây là các dòng nồi có chế độ này:

Lợi ích lớn nhất của các chế độ chuyên dụng này là nồi tự động canh nhiệt độ và thời gian nấu phù hợp với đặc tính hạt gạo lứt, người dùng không cần tự đoán tỷ lệ nước hay điều chỉnh thời gian nấu thủ công như nấu bằng nồi thường. Đặc biệt hữu ích với người mới tập ăn gạo lứt, hạn chế tình trạng cơm sượng hoặc quá nhão do canh sai tỷ lệ.

Nồi cơm điện tử cao tần Zojirushi NP-HBQ10-XA -1.0L

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Nấu gạo lứt mất bao lâu?

Thời gian nấu gạo lứt thường dao động từ 40-60 phút bằng chế độ nấu thông thường, hoặc khoảng 30-45 phút nếu dùng chế độ nấu gạo lứt chuyên dụng trên nồi cơm điện có tích hợp sẵn. Thời gian này chưa tính thời gian ngâm gạo trước khi nấu.

Có cần ngâm gạo lứt trước khi nấu không?

Có. Ngâm gạo là bước gần như bắt buộc để nước có thời gian thấm qua lớp cám cứng bên ngoài hạt gạo. Nếu bỏ qua bước này, cơm gạo lứt rất dễ bị cứng, sượng dù đã nấu đủ thời gian.

Cơm gạo lứt để được bao lâu?

Cơm gạo lứt đã nấu chín nên dùng trong ngày hoặc bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh không quá 1-2 ngày. Vì gạo lứt còn giữ lớp cám chứa dầu tự nhiên, cơm để lâu dễ bị chua hoặc biến chất nhanh hơn cơm gạo trắng.

Nấu gạo lứt bằng nồi cơm điện không khó nếu nắm đúng tỷ lệ nước, thời gian ngâm và các bước cơ bản như đã hướng dẫn ở trên. Với những gia đình ăn gạo lứt thường xuyên, một chiếc nồi cơm điện có chế độ nấu gạo lứt hoặc gạo lứt GABA chuyên dụng sẽ giúp việc nấu nướng nhẹ nhàng và ổn định hơn qua từng lần sử dụng. Tham khảo các dòng nồi cơm điện Zojirushi có chế độ nấu gạo lứt tại Zojirushi Việt Nam để chọn sản phẩm phù hợp với nhu cầu gia đình.